Maksymilian Stefański

Czy stopień awersji do ryzyka wśród polskich przedsiębiorców rośnie i czy to banki ponoszą odpowiedzialność za niski poziom inwestycji prywatnych? To tylko niektóre z wielu ciekawych wątków, które wybrzmiały podczas debaty „Sektor bankowy – finansowanie inwestycji” na tegorocznym Europejskim Kongresie Gospodarczym. Dyskusji, która okazała się jedną z bardziej szczerych rozmów o kondycji i możliwościach polskiej bankowości.

Marketing jest jedną z branż, która najszybciej wdrożyła narzędzia oparte na modelach generatywnej sztucznej inteligencji. Co więcej, wydaje się, że w tym przypadku współpraca człowieka i maszyny przynosi wiele dobrego wszystkim stronom. Wraz z popularyzacją AI zmieniają się także nawyki zakupowe konsumentów, a wyścig o to, kto pierwszy wskoczy na nową falę zmiany, już dawno się rozpoczął!

Europejski Kongres Gospodarczy to jedno z najważniejszych wydarzeń gospodarczych, nie tylko w Polsce, ale także w tej części Europy. Tegoroczne spotkanie zgromadziło 20 tys. uczestników, którzy przysłuchiwali się ponad 200 debatom o perspektywach Europy, odporności i konkurencyjności gospodarki, bezpieczeństwie, transformacji energetycznej, inwestycjach oraz innowacjach. Jak dało się usłyszeć, szczególnie rozwój tych ostatnich zdefiniuje, czy skazani jesteśmy na wieczne gonienie, czy może stać nas na to, by samemu wieść prym.

Kolejna szybka operacja wojskowa okazała się nie do końca szybką. Problem w tym, że jakikolwiek konflikt na Bliskim Wschodzie, a w szczególności w obszarze Cieśniny Ormuz, jest igraniem z ogniem, a realne skutki amerykańskich i izraelskich ataków dotrą do nas z opóźnieniem. Na pytanie czy powrócą demony 2022 r. i czy czeka nas inflacyjny roller coaster trudno dziś odpowiedzieć. Nie jest to jednak wykluczone.

Ewolucja globalnego systemu płatności podąża wieloma ścieżkami – w jednych krajach dominują portfele mobilne, w innych kody QR, a gdzie indziej przelewy natychmiastowe zaczynające podważać pozycję tradycyjnych kart. Świat zrozumiał, że rozmowa o płatnościach znacząco wykracza poza wygodę i koszty, a coraz częściej dotyka kwestii bezpieczeństwa, w szczególności kontroli infrastruktury, danych i technologii. Ile krajów tyle metod, ale są wśród nich szczególnie warte zauważenia.

W przyszłości… zostanie zastąpione przez agentów AI. Pozostawiona luka nie jest dziełem przypadku lub edytorskim błędem. Żyjemy w tak przełomowych czasach, że w miejsce wielokropka można tak naprawdę wpisać dowolną aktywność umysłową. Jedyną niewiadomą pozostaje perspektywa czasu – rok, dwa, pięć? Nie da się jednak zaprzeczyć, iż od nadciągającej wielkiej fali transformacji odwrotu już nie ma.

Wydarzenia początku roku dosadnie potwierdzają to, co podskórnie przeczuwaliśmy już od jakiegoś czasu – świat uniwersalnych wartości, reguł prawa i szerokiej współpracy legł w gruzach. Gdy globalne relacje wiszą na włosku, eksperci prześcigają się w projekcjach, która iluzja – reguł prawa, militarnego bezpieczeństwa czy stabilności gospodarczej – runie pierwsza. Zachowywanie dobrej miny do złej gry coraz trudniej przychodzi europejskim liderom.

Rozpoczęła się właśnie druga połowa dekady, więc to dobry moment by zastanowić się, jakie najważniejsze wydarzenie z tego okresu zostanie zapisane na kartach historii. Pandemia? Możliwe. Wdrożenie AI? Mocny kandydat. Konflikt zbrojny? Oby nie! Możliwe jednak, że to co będzie najważniejsze z perspektywy dziesięcioleci, jest dziś ignorowane – zmiany klimatyczne. Obecna dekada może być bowiem zapamiętana jako ostatnia, w której realnie mogliśmy coś zmienić. Najbliższe lata zdecydują, czy na kartach historii będzie to strona poświęcona wielkim sukcesom, czy niewykorzystanym szansom.

Miał to być trudny rok i niewątpliwie taki był. Ale czy był on tak chudy, jak pierwotnie prognozowano? Tu odpowiedź nie może być już tak jednoznaczna. Dodatkowo koniec roku napawa optymizmem, pokazując że perspektywy powoli zaczynają być nieco lepsze. Po kilku latach gospodarczych turbulencji nikt chyba nie pogardziłby odrobiną przewidywalnej nudy.

Zaledwie pięć lat temu myśleliśmy, że pandemia na stałe zmieni świat. Dziś widać jednak, że ówczesne zmiany w żaden sposób nie przystają skalą do tego, co miało nastać zaledwie dwa lata później, czyli początkiem ery AI. I choć etap pierwszych zachwytów i rozczarowań mamy już za sobą, to budzące niepokój pytanie wciąż wydaje się zasadne – czy technologia nas zastąpi?

Transformacja energetyczna powoli staje się faktem. Choć wciąż daleko nam do osiągnięcia ambitnych celów klimatycznej neutralności, to trudno nie zauważyć, iż rynek OZE zaczął nabierać tempa. Nie można jednak spocząć na laurach – wraz ze zmianą globalnego miksu energetycznego przyjdzie zmierzyć się z kolejnymi strukturalnymi wyzwaniami.

Wstrząs, zmiana, transformacja, niepewność – to tylko kilka określeń, które od paru lat służą nam do opisu rzeczywistości. A może jest inaczej? Może ta nowa rzeczywistość już z nami jest, tylko my wciąż próbujemy ją opisać starymi wzorcami. Dziś trudno wypatrywać stabilnych sektorów, nisz czy firm, a sam człon „-tech” nie robi już wrażania, jeśli nie ma przy nim „AI”. To nowa epoka i czy nam się to podoba, czy nie, innej nie będzie.

Cud gospodarczy – tym mianem można by określić spektakularne odbicie się światowego sektora turystyki od, jak wydawało się jeszcze pięć lat temu, całkowitego dna. I choć były to lata pełne konfliktów oraz wysokiej inflacji to dziś przychody z turystyki niejednokrotnie przewyższają przed pandemiczne prognozy. A skoro podróże kształcą, warto sprawdzić, co tak naprawdę się zmieniło.

Pomimo zbliżających się wakacji, słońca za oknem, długich dni i ogromnej potrzeby odpoczynku po intensywnej pierwszej połowie roku, tegoroczny sezon ogórkowy niestety musi zostać odwołany. Dynamika zmian po prostu nie pozwala choćby na chwilę stracić czujności – i to niezależnie czy spojrzeć na krajowe, czy globalne podwórko. Perspektywy na odrobinę wytchnienia? Na razie marne…

A więc nadszedł wiatr zmian, a wraz z nim szeroka adaptacja globalnej listy priorytetów. Od teraz, bez zbędnych ogródek, współpracę zastępujemy rywalizacją, negocjacje zamieniamy w ekonomiczny szantaż, a zieloną transformację… tę najlepiej w ogóle
od razu wykreślmy. Jedyny szkopuł w tym, że sama zmiana narracji nie umniejsza skali
naszych problemów. A te, w szczególności w obszarze klimatu, będą jedynie rosły.