Jakość danych kluczowym problemem w raportowaniu niefinansowym ESG
Rafał Bednarek, wiceprezes zarządu Biura Informacji Kredytowej (BIK), zauważył, że jednym z głównych problemów danych dotyczących ESG jest ich nieporównywalność, co czyni skomplikowanym proces raportowania niefinansowego.
– Nie ma jednolitych standardów, nie ma umiejętności w firmach, szczególnie w mniejszych – podkreślił Rafał Bednarek.
Kolejnym wyzwaniem jest też rozproszenie danych, przekazywanych przez firmy w ramach sprawozdawczości niefinansowej. Przypomniał, iż BIK jest instytucją wyspecjalizowaną w przetwarzaniu danych, od przeszło ćwierć wieku procesując informacje na temat aktywności kredytowej klientów, zarówno indywidualnych, jak i przedsiębiorstw, co skłoniło tę instytucję do zaangażowania się w obszarze danych ESG.
– Staraliśmy się z bankami wspólnie zidentyfikować największe wyzwania i zaadresować je – stwierdził Rafał Bednarek, dodając, iż inicjatywa BIK ma za cel ułatwić pracę zarówno bankom, jak i ich klientom.
Platforma ESG oferowana przez BIK może pomóc bankom w gromadzeniu danych z raportów, tak by każda z instytucji nie musiała robić tego na własną rękę. Umożliwia też wprowadzanie odpowiednich standardów w zakresie jakości danych.
– Zbudowaliśmy centralne repozytorium danych, w którym gromadzimy ogólne informacje o firmach: taksonomiczne, środowiskowe, społeczne oraz dane dotyczące finansowań celowych – dodał wiceprezes BIK.
Równocześnie udało się wypracować odpowiedni model danych.
– Platforma bez wątpienia będzie się rozwijać. Będziemy starali się nadążać, a nawet wyprzedzać pewne regulacje, żeby dostarczać bankom wysokiej jakości dane i ułatwiać pracę bankom i ich klientom – powiedział Rafał Bednarek.
Świadomość mikrofirm w zakresie ESG jest znikoma
Joanna Erdman, prezes zarządu Fundacji Polska Bezgotówkowa (FPB) przypomniała, iż równoległym zadaniem wobec wdrażania ESG jest digitalizacja gospodarki.
Na koniec 2030 roku 90% podmiotów gospodarczych powinno być zdigitalizowanych, tymczasem dziś około 1/3 małych firm w ogóle nie jest obecnych w cyfrowej rzeczywistości.
– Proponuję, żeby nie zapominać o najmniejszych przedsiębiorcach, zwłaszcza, że oni też są w tym łańcuchu wartości – dodała Joanna Erdman.
Wskazała, iż świadomość niewielkich firm w zakresie ESG jest znikoma, większości mikroprzedsiębiorców obszar ten kojarzy się tylko z ochroną środowiska.
– Nie ma skojarzeń na poziomie mikroprzedsiębiorcy, że to są wymogi raportowe, że to są konsekwencje finansowe, a być może konsekwencje w postaci utraty kontraktów – zauważyła Joanna Erdman.
Czytaj także: Sektor bankowy partnerem, a nie kontrolerem firm w kwestiach ESG
Wyzwaniem jest brak jednoznacznego punktu odniesienia w obszarze ESG
– Myślę, że jeszcze trochę czasu upłynie, zanim pewien wypracowany standard pojawi się na rynku – oceniła Dagmara Wojnar, wiceprezes zarządu nadzorująca Pion Finansowy Banku Pekao.
Zwróciła uwagę, iż podejście wobec ESG zależy od sektora gospodarki – niektóre z nich traktują te kwestie bardzo poważnie, są i takie, które nie dysponują adekwatną wiedzą ani procedurami, brakuje im też ustrukturyzowanych danych.
Podobnie w przypadku samych banków. Możemy mówić o wielu prędkościach – część z nich wycofała się z finansowania sektora węglowego, zanim jeszcze zaczęto mówić o ESG.
Informacje staną się przedmiotem weryfikacji przez biegłych rewidentów i firmy audytorskie
Jacek Gdański, prezes Polskiej Agencji Nadzoru Audytowego (PANA) podkreślił, że wraz z rosnącą ilością danych, przekazywanych w ramach raportowania niefinansowego zwiększać się będzie zarówno wiarygodność danych, jak też ich spójność i jednolitość.
Informacje, dostarczane przez podmioty obowiązane staną się przedmiotem weryfikacji przez biegłych rewidentów i firmy audytorskie, które już dziś przygotowują się, by należycie sprostać temu zadaniu. Odpowiednie standardy dotyczące audytów zapowiadane są na poziomie europejskim. Także w Polsce przygotowywany jest krajowy standard adresowany do firm audytorskich.
Jacek Gdański wskazał też na niski poziom digitalizacji w wielu firmach.
Czytaj także: Prezes ZBP o wdrażaniu zasad zrównoważonego rozwoju na rynku finansowym
AI może wspierać firmy w działaniach dot. ESG
Zgodził się z nim Wojciech Pantkowski, wiceprezes zarządu KIR, podkreślając, że bez cyfryzacji będzie niezwykle trudno spełnić wymogi choćby w dziedzinie raportowania, ale również współpracy z większymi firmami. Te bowiem powszechnie stosują rozwiązania cyfrowe w takich sferach jak identyfikacja, obieg dokumentów czy archiwizacja, i stymulują swych partnerów do stosowania podobnych mechanizmów.
Przedstawiciel KIR omówił również szereg narzędzi, jakie instytucja ta udostępnia uczestnikom obrotu gospodarczego. Jego zdaniem, sztuczna inteligencja i inne rozwiązania technologiczne są w stanie wspierać firmy w działaniach, związanych z ESG.
Dane niefinansowe są nieporównywalne, niejednolite, niespójne
O tym, jak dotkliwym problemem jest brak danych, wspomniała Beata Chmielewska, dyrektor ds. prawnych w Izbie Zarządzających Funduszami i Aktywami (IZFiA).
Jej zdaniem mamy do czynienia z deficytem informacji, niezbędnych zarówno do dokonywania ujawnień na gruncie SFDR, w szczególności w zakresie danych przedkontraktowych, dotyczących niekorzystnych skutków decyzji inwestycyjnych dla zrównoważonego rozwoju.
– Nawet jeżeli jesteśmy w stanie w jakiś sposób je pozyskać, to borykamy się z kwestią nieporównywalności, niejednolitości, niespójności tych danych, nawet jeśli pochodzą od tego samego podmiotu – podkreśliła reprezentantka IZFiA.
Jest to tym większe wyzwanie, iż dane niefinansowe potrzebne są nie tylko w celu dokonywania tych ujawnień, ale wykorzystywane są też w prowadzeniu działalności inwestycyjnej i lokacyjnej.
Dyrektywa CSRD – pomoc przy weryfikacji danych
Agnieszka Stachniak, przewodnicząca Komitetu Standardów Rachunkowości w Ministerstwie Finansów przypomniała, iż uchwalenie dyrektywy CSRD było odpowiedzią unijnego ustawodawcy na problem braku wiarygodnych i rzetelnych danych, gdyż poprzednie przepisy dawały w tym zakresie zbyt duża swobodę.
W zbyt wielu przypadkach można było przyjąć zasadę comply or explain, przy czym brakowało odpowiedniej weryfikacji tych deklaracji.
Przedstawicielka resortu finansów zapewniła, iż ustawa transponująca unijne prawo w tym zakresie została w ubiegłym tygodniu została przyjęta przez Radę Ministrów, a wczoraj (9.10.2024) trafiła pod obrady parlamentu – i według wszelkich przesłanek powinna zostać przyjęta do końca roku 2024.
