Prezes ZBP o kredytach hipotecznych i wskaźnikach referencyjnych po 2026 roku
Przypomniał, że WIBOR będzie funkcjonował do końca 2036 roku. Jednak w tak zwanej nowej produkcji, czyli w nowych umowach kredytowych, nowych instrumentach finansowych wskaźnik ten może być stosowany tylko do końca tego roku.
Tadeusz Białek dodał, że w ostatnich czterech miesiącach tego roku należy spodziewać się pojawiania się nowych produktów finansowych ze wskaźnikiem POLSTR, który zastępuje WIBOR.
Skarb Państwa wyprzedza Mapę Drogową NGR
Zauważył, że Skarb Państwa wyprzedzając harmonogram Narodowej Grupy Roboczej ds. reformy wskaźników referencyjnych zaprzestał już emisji obligacji z WIBOREM. Od marca tego roku emituje je używając wskaźnika POLSTR.
Także Bank Gospodarstwa Krajowego na początku sierpnia wyemitował obligacje z nowym wskaźnikiem referencyjnym.
Dodał, że istotnym wydarzeniem w procesie przechodzenia ze wskaźnika WIBOR na POLSTR była pierwsza operacja dokonana przez brytyjską izbę clearingową LCH, która rozliczyła transakcje OIS oparte o wskaźnik POLSTR. Do tej transakcji doszło w ubiegłym tygodniu.
Jak zaznaczył LCH ( London Clearing House ) to najważniejsza izba rozliczeniowa w Europie.
Stwierdził, że wkrótce podobne transakcje rozliczania instrumentów pochodnych na POLSTR powinny mieć miejsce w innych dużych europejskich izbach rozliczeniowych.
Stopa referencyjna NBP już funkcjonuje w umowach kredytowych
Odnosząc się do pytania o stanowisko ZBP do propozycji, aby stosować stopę referencyjną NBP w umowach na kredyt hipoteczny Tadeusz Białek stwierdził, że izba popiera tę postulat. Dodał, że jest to propozycja Komisji Nadzoru Finansowego.
Przypomniał, że istnieją dwie odrębne dyrektywy dotyczące kredytów: dyrektywa o kredycie konsumenckim i dyrektywy o kredycie hipotecznym. Przy implementacji dyrektywy o kredycie konsumenckim ustawodawca wiele lat temu wprowadził możliwość stosowania stopy referencyjnej NBP.
„Odpowiednio ten stan prawny miałby zostać przełożony na ustawę o krycie hipotecznym, co uważamy za jak najbardziej słuszne rozwiązanie. Ono jest dopuszczalne w wielu innych państwach członkowskich UE” – stwierdził. Jednak jego zdaniem i tak większość kredytów hipotecznych będzie udzielana na okresowo stałą stopę procentową.
Odnosząc się do sytuacji po zakończeniu 2026 roku przypomniał, że wkrótce powinna pojawić się ustawa wspierająca proces przechodzenia na nowych wskaźnik referencyjny. Jeden z zapisów tej ustawy nałoży na banki jednorazowy obowiązek zaproponowania klientom, którzy mają umowy kredytowe z WIBOREM przejście na nowy wskaźnik.
Banki będą miały na to 9 miesięcy od momentu wejścia w życie ustawy. Decyzja o zmianie wskaźnika w umowie będzie zależała od woli klienta.
„Ten przepis jest rodzajem katalizatora, który ma spowodować wcześniejsze przechodzenie w dotychczasowych umowach ze starego wskaźnika na nowy wskaźnik” – mówił.
Tadeusz Białek zaznaczył jednak, co sygnalizował także jako przewodniczący NGR, że ciągle nie ma wyznaczonego wskaźnika korygującego, który ma zapewnić neutralność przejścia z WIBOR-u na POLSTR. Chodzi o to, aby nikt na tej zamianie ani nie zyskał, ani też nie stracił.
„Brak spreadu korygującego w mojej ocenie nie byłby zgodny z rozporządzeniem BMR” – ocenił. Dodał, że na konieczność istnienia wskaźnika korygującego zwracał między innymi uwagę Narodowy Bank Polski.
Na pytanie czy banki od 2027 roku będą zainteresowane proponowaniem klientom przejście w umowach kredytowych z WIBOREM na POLSTR odpowiedział, że banki będą wykonywać obowiązki ustawowe i ma nadzieję, że w tym czasie będzie już rozstrzygnięta kwestia spreadu korygującego.
Natomiast w jego opinii, banki z własnej inicjatywy raczej nie będą zachęcały do tego swoich klientów. Wynika to z faktu, że decyzja o uporządkowanej likwidacji przewiduje możliwość funkcjonowania WIBOR-u do końca 2036 roku. Jak wyjaśniał klienci nie będą zobowiązani podpisywać wysyłanych do nich aneksów umów kredytowych.
Jeżeli jednak po jakimś czasie dani klienci sami potrzebę takiej zmiany zasygnalizują to banki indywidualnie takie decyzje przeprocesują.
W opinii Tadeusza Białka patrząc na całość rynku kredytów hipotecznych w kolejnych latach można przewidywać, że to kredyty z okresowo stałą stopą procentową będą dominowały, a nie kredyty ze wskaźnikiem referencyjnym przy umowach na stopę zmienną.
Szósty akapit po learzie
