Reforma wskaźników referencyjnych i Rodzina Indeksów Składanych POLSTR

Reforma wskaźników referencyjnych i Rodzina Indeksów Składanych POLSTR
Reforma wskaźników referencyjnych to ważny proces nie tylko dla finansistów, ale i przeciętnego Kowalskiego. Od wskaźnika referencyjnego zależy m.in. oprocentowanie kredytów, wysokość rat w umowach leasingu czy też zysk wypłacany osobom, które kupują obligacje skarbowe lub korporacyjne.

Polska reforma wskaźników referencyjnych jest częścią szerszych zmian, jakie dokonują się na całym świecie. Chodzi o to, żeby odchodzić od wskaźników opartych na prognozach i zastępować je wskaźnikami, które bazują na rzeczywistych danych rynkowych – czyli na transakcjach, które już się wydarzyły. Impulsem do takich zmian były duże zawirowania w gospodarce w ostatnich dekadach, głównie kryzys z lat 2007–2011. 

W efekcie wprowadzane są tzw. wskaźniki typu risk-free rate (w dosłownym tłumaczeniu: „wolne od ryzyka”). Ich zaletą jest to, że jest wolny od ryzyka – czyli w kwotowaniu przekazywanym do administratora nie wlicza się premii za ryzyko.

W Polsce reforma polega na stopniowym wycofywaniu wskaźników z rodziny WIBOR i WIBID i zastępowaniu ich nowym wskaźnikiem POLSTR, który jest właśnie wskaźnikiem typu risk-free rate. Cały proces ma zakończyć się do końca 2027 roku.

Reforma wskaźników referencyjnych zostanie zabezpieczona odpowiednimi regulacjami prawnymi, które umożliwią dalsze wykonywanie umów, w których stosowany był wskaźnik WIBOR. Natomiast w odniesieniu do nowych produktów, tworzonych w oparciu o POLSTR, istotnej zmianie ulegnie podejście do tworzenia i oferowania produktów bankowych wynikające z różnic w sposobie konstrukcji WIBOR i wskaźników z Rodziny Indeksów Składanych POLSTR.

POLSTR to skrót od angielskich słów Polish Short Term Rate, czyli w prostym tłumaczeniu: polska stopa krótkoterminowa. To nowy wskaźnik referencyjny stopy procentowej na polskim rynku, który ma zastąpić WIBOR, używany przez wiele lat.

Podstawą dla wyznaczania POLSTR są warunki, na jakich największe instytucje finansowe w Polsce pożyczają sobie pieniądze na jedną noc (tzw. overnight). Najważniejsza różnica w porównaniu z dotychczas używanym wskaźnikiem WIBOR-em jest taka, że POLSTR nie opiera się na prognozach, tylko na rzeczywistych transakcjach, które już się wydarzyły na rynku finansowym. Dzięki temu POLSTR jest zaliczany do tzw. wskaźników „wolnych od ryzyka” (risk-free rate) – ponieważ bazuje na danych z realnych operacji, a nie na przewidywaniach.

Przeciętny Kowalski zetknie się ze wskaźnikiem POLSTR głównie w umowie kredytu hipotecznego, ale wskaźnik ten może być używany także w wielu innych produktach. Mogą na nim bazować inne kredyty, zarówno dla klienta indywidualnego jak i firmowego, a także umowy leasingowe i faktoringowe. POLSTR może też być wykorzystywany w przypadku obligacji skarbowych i korporacyjnych oraz na rynku inwestycyjnym.

Materiał ma charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny i nie stanowi rekomendacji, porady prawnej, podatkowej, księgowej, inwestycyjnej ani finansowej.
Treści w nim zawarte nie mogą stanowić podstawy do wysuwania jakichkolwiek roszczeń wobec Centrum Procesów Bankowych i Informacji Sp. z o.o. (CPBiI), Związku Banków Polskich (ZBP), banków, ani innych instytucji, które są wskazane w publikacji, współuczestniczą w jej przygotowaniu lub których przedstawiciele wypowiadają się w jej treści.
CPBiI, ZBP, banki ani inne wskazane instytucje nie ponoszą żadnej odpowiedzialności za decyzje osób trzecich podjęte na podstawie niniejszego materiału lub w oparciu o jego fragmenty.
Informacje dotyczące reformy wskaźników referencyjnych, w tym wskaźników POLSTR i WIBOR, mają charakter ogólny i mogą nie uwzględniać specyfiki indywidualnej sytuacji użytkownika. Szczegółowe, aktualne informacje znajdują się m.in. na stronach internetowych GPW Benchmark S.A. oraz Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego (UKNF).