ZBP przedstawił swoje postulaty w konsultacjach Komisji Europejskiej dotyczących konkurencyjności sektora bankowego w UE
Działania te wpisują się w konsekwentne zaangażowanie ZBP w proces legislacyjny na poziomie europejskim oraz reprezentowanie interesów polskiego sektora finansowego.
Celem przedstawionych propozycji jest stworzenie takich warunków regulacyjnych, które pozwolą bankom skuteczniej wspierać wzrost gospodarczy, inwestycje oraz transformację europejskiej gospodarki.
Banki filarem finansowania gospodarki
W przekazanym stanowisku podkreślono fundamentalne znaczenie sektora bankowego dla finansowania gospodarki europejskiej. Dotyczy to w szczególności inwestycji związanych z transformacją energetyczną, cyfryzacją oraz rozwojem innowacji.
Jednocześnie wskazano, że dalsze wzmacnianie konkurencyjności banków w Unii Europejskiej wymaga bardziej spójnego i proporcjonalnego otoczenia regulacyjnego. Obecne ramy prawne, choć przyczyniły się do zwiększenia stabilności sektora po kryzysie finansowym, w wielu obszarach generują dziś nadmierne obciążenia administracyjne i kosztowe.
Czytaj także: Wspólny list ministrów finansów sześciu państw UE, w tym Polski, z mocnym wezwaniem do reform i integracji rynków kapitałowych
Potrzebna większa proporcjonalność
Jednym z kluczowych postulatów ZBP jest silniejsze uwzględnienie zasady proporcjonalności w regulacjach nadzorczych, szczególnie wobec mniejszych i mniej skomplikowanych instytucji finansowych, takich jak banki spółdzielcze.
Podmioty te odgrywają istotną rolę w finansowaniu lokalnych społeczności, rolnictwa oraz sektora małych i średnich przedsiębiorstw, a jednocześnie często podlegają wymogom projektowanym przede wszystkim z myślą o dużych, międzynarodowych grupach bankowych.
Takie podejście nie zawsze odpowiada rzeczywistemu profilowi ryzyka tych instytucji i może ograniczać ich zdolność do dalszego finansowania lokalnej gospodarki.
Uproszczenie przepisów jako warunek konkurencyjności
W stanowisku zwrócono także uwagę na potrzebę kompleksowego uproszczenia regulacji sektora finansowego w UE. Dotyczy to zarówno liczby i złożoności wymogów kapitałowych, jak i rozbudowanych obowiązków raportowych oraz stale rosnącej liczby regulacji wykonawczych.
W ocenie ZBP potrzebny jest przegląd istniejących przepisów, który pozwoli wyeliminować nakładające się lub nieproporcjonalne obowiązki oraz zwiększyć przejrzystość systemu. Uproszczenie powinno objąć również procesy nadzorcze, które w praktyce bywają obciążone duplikacją wymagań i ograniczoną przewidywalnością.
Równe warunki konkurencji z fintechami i bigtechami
Istotnym elementem konsultacji była również kwestia równych warunków konkurencji pomiędzy bankami a podmiotami niebankowymi, w tym firmami fintech i bigtech.
Wskazano, że obecna asymetria regulacyjna powoduje, iż banki ponoszą znacznie wyższe koszty zgodności, konkurując jednocześnie z podmiotami działającymi w mniej restrykcyjnych reżimach. W dłuższej perspektywie może to ograniczać zdolność sektora bankowego do inwestowania w innowacje i osłabiać stabilność rynku finansowego.
Dostępność kredytu zależy od otoczenia prawnego
W stanowisku odniesiono się również do barier utrudniających finansowanie gospodarki. Wśród najważniejszych wskazano potrzebę stabilnego otoczenia prawnego i regulacyjnego, poziom obciążeń podatkowych oraz skutki nadmiernie restrykcyjnych regulacji konsumenckich.
Czynniki te wpływają bezpośrednio na koszt oraz dostępność kredytu, szczególnie dla sektora MŚP, który w znacznym stopniu opiera rozwój na finansowaniu bankowym.
Potrzebna większa integracja rynku UE
W stanowisku zwrócono również uwagę na utrzymującą się fragmentację rynku bankowego w Unii Europejskiej oraz bariery ograniczające działalność transgraniczną.
Różnice w systemach prawnych, podatkowych i nadzorczych, a także niepełna harmonizacja przepisów unijnych nadal utrudniają budowę rzeczywiście jednolitego rynku usług bankowych. Dlatego konieczne pozostają dalsze działania na rzecz spójności regulacyjnej oraz dokończenia budowy unii bankowej.
Udział Związku Banków Polskich w konsultacjach Komisji Europejskiej potwierdza znaczenie aktywnej obecności polskiego sektora bankowego w debacie o przyszłości europejskich regulacji finansowych.
Przedstawione propozycje mają służyć budowie otoczenia prawnego, które będzie jednocześnie stabilne, proporcjonalne i sprzyjające finansowaniu rozwoju gospodarki.
Komisja Europejska zapowiedziała publikację na połowę 2026 roku raportu ws konkurencyjności sektora bankowego. Uwagi zgłoszone w rzeczonych konsultacjach będą stanowić podstawę opracowania postulatów zmian regulacyjnych w ww. raporcie.
