Jak się zmieniały i jak się zmieniają płatności online

„Pierwsza udokumentowana płatność online miała miejsce 11 sierpnia 1994 roku. W sklepie NetMarket, który dziś już nie istnieje, ktoś kupił za 12 dolarów płytę kompaktową Stinga Ten Summoner’s Tales” – powiedziała Małgorzata Ciszecka.

„Transakcję opłacono kartą, a numer karty został zaszyfrowany. Kluczowe znaczenie miało wykorzystanie programu szyfrującego, który pozwolił bezpiecznie przesłać dane bez ryzyka ich przechwycenia przez osoby trzecie. Już wtedy bezpieczeństwo było więc istotnym elementem płatności online” – dodała.

Bezpieczeństwo transakcji

Jak podkreśliła, w ciągu minionych 32 lat płatności internetowe bardzo się zmieniły. Jednym z najważniejszych kierunków tej ewolucji było zwiększanie bezpieczeństwa transakcji.

Visa, rozwijając rozwiązania zwiększające bezpieczeństwo płatności, jednocześnie upraszcza proces płacenia kartą online, tak aby był szybszy i wygodniejszy.

Jak zaznaczyła ekspertka Visa, bezpieczeństwo ma znaczenie dla obu stron transakcji: konsument musi mieć pewność, że zakup w internecie zakończy się dostawą produktu, a sprzedawca – że otrzyma zapłatę za dostarczony towar.

„W tym czasie znacząco rozwinęły się również metody szyfrowania i uwierzytelniania płatności. Coraz częściej do ich potwierdzania wykorzystujemy biometrię, co jest szczególnie istotne w przypadku zakupów mobilnych. A dziś już ponad 59% płatności kartami Visa w internecie odbywa się za pośrednictwem urządzeń mobilnych[1]” – wskazywała.

[1] Decoding the European Mobile Wallet Evolution: Consumer Adoption and the Future of Wallets, Visa and Ipsos report

Agenci AI w płatnościach online

Jak zauważyła, pojawienie się agentów AI to kolejna duża zmiana w płatnościach online.

Zaznaczyła jednak, że choć agent może dokonywać zakupów w imieniu klienta, ostateczna decyzja o zakupie nadal należy do klienta.

Jak wyjaśniła, Visa wraz z uczestnikami ekosystemu płatności online pracuje obecnie nad rozwiązaniami umożliwiającymi weryfikację agentów AI oraz ich rejestrację w systemach Visa.

Takie rozwiązania mogą natomiast oferować firmy współpracujące z organizacją, m.in. sklepy, banki i wydawcy kart płatniczych, dostawcy płatności oraz agenci rozliczeniowi.

„My jako Visa będziemy spinać te wszystkie elementy po to, aby zagwarantować zarówno konsumentowi, jak i sprzedawcy, że przeprowadzana transakcja jest wiarygodna i faktycznie powinna zostać opłacona” – zaznaczyła.

Zapytana, czy pojawienie się agentów AI może ograniczyć problem porzuconych koszyków w sklepach internetowych, zwróciła uwagę, że obecnie ponad 52% klientów jest skłonnych zrezygnować z zakupu, jeśli w danym sklepie nie znajduje preferowanej metody płatności [1].

Jej zdaniem przy zakupach dokonywanych przez agentów AI preferowana metoda płatności może przestać być barierą, co może ograniczyć liczbę porzuconych koszyków.

Nie oznacza to jednak, że każda wizyta agenta na stronie sklepu zakończy się transakcją. Do zakupu może nie dojść np. wtedy, gdy agent nie znajdzie produktu odpowiadającego kryteriom i cenie określonym przez klienta, w którego imieniu działa.

Na pytanie, co z perspektywy klienta jest lepsze: płatność kartą czy za pomocą aplikacji powiązanej z rachunkiem bankowym, Małgorzata Ciszecka odpowiedziała:

„Polecam płatność kartą, ponieważ jest to jedyna forma płatności, z którą wiąże się możliwość skorzystania z procedury reklamacyjnej, czyli tzw. chargebacku. Jeżeli zapłaciłam kartą, a np. sklep okazał się oszukańczy i nie wysłał towaru, mogę zwrócić się do banku i odzyskać pieniądze – niezależnie od tego, czy płaciłam kartą kredytową, czy debetową”.

[1] Adyen Index: Retail Report 2025.

Robert Lidke, redaktor naczelny portalu BANK.pl, współtwórca pierwszego magazynu biznesowego w polskich mediach elektronicznych – Radio Biznes, nadawanego w radiowej Jedynce od jesieni 1989 r. Inicjator utworzenia i szef portalu ekonomicznego Polskiego Radia gospodarka.polskieradio.pl, były redaktor naczelny Naczelnej Redakcji Gospodarczej Polskiego Radia, ostatni redaktor naczelny Gazety Prawnej przed jej połączeniem z Dziennikiem. W latach 1994 -2002 zastępca redaktora naczelnego Programu 1 Polskiego Radia.