EBA poszukuje sposobów na ograniczenie podziałów europejskiego rynku bankowego

EBA poszukuje sposobów na ograniczenie podziałów europejskiego rynku bankowego
François-Louis Michaud. Źródło: KNF
Europejski Urząd Nadzoru Bankowego (EBA) szuka sposobów na zwiększenie transgranicznego kredytowania bez czekania na wspólny system gwarantowania depozytów. Przewodniczący urzędu François-Louis Michaud powiedział „Financial Times”, że wraz z Komisją Europejską analizuje rozwiązania pozwalające ograniczyć podziały europejskiego rynku bankowego.

Obecnie krajowe nadzory niechętnie pozwalają na swobodne przesuwanie pieniędzy między spółkami jednej grupy działającymi w różnych państwach. Nie wiedzą,  czy w razie kryzysu zagraniczna centrala wesprze miejscowy bank. Takie ograniczenia utrudniają finansowanie klientów i konsolidację sektora.

Wspólny system ubezpieczenia depozytów, zaproponowany przez Komisję w 2015 roku, pozostaje politycznie zablokowany. Niemcy, Holandia i inne kraje sprzeciwiają się wspólnemu pokrywaniu strat, obawiając się, że zachęcałoby to banki do podejmowania nadmiernego ryzyka.

Wspólny europejski system gwarancji dla dużych banków?

Jednym z rozważanych wariantów jest model dwupoziomowy. Depozyty w dużych bankach byłyby chronione przez wspólny europejski system gwarancji. Jego podstawą byłby istniejący fundusz, który finansuje restrukturyzację banków zagrożonych upadłością. Mniejsze korzystałyby z krajowych funduszy gwarancyjnych, finansowanych przez banki i wspieranych płynnościowo na poziomie europejskim.

Nie rozstrzygnięto, czy wspólna warstwa zapewniałaby wyłącznie tymczasowe finansowanie, czy także pokrywała straty po upadłości banku. To zasadnicza różnica. Finansowanie przejściowe trzeba później zwrócić, natomiast pokrycie strat oznacza podział rzeczywistych kosztów bankructwa. Część państw obawia się również osłabienia krajowych funduszy po wyłączeniu największych banków.

Inną możliwością są zobowiązania banków macierzystych do finansowania zagranicznych spółek zależnych podczas kryzysu, egzekwowane przez nadzór. EBA rozważa też zachęty do przekształcania takich spółek w oddziały, które podlegają łagodniejszym regulacjom, ułatwiając zarządzanie kapitałem i płynnością całej grupy bankowej.

Co hamuje integrację europejskiego rynku bankowego?

Integrację hamują ponadto różnice między państwami w ochronie konsumentów, przyjmowaniu klientów, podatkach i prawie upadłościowym. Michaud wskazuje, że europejskim bankom brakuje skali potrzebnej do inwestowania w sztuczną inteligencję i inne technologie. Pięć największych banków kontroluje 45% aktywów sektora w USA, wobec 31% w Unii.

Według Michauda unijne instytucje tracą udziały w kredytowaniu przedsiębiorstw na własnych rynkach na rzecz zagranicznych banków oraz funduszy udzielających pożyczek poza sektorem bankowym. Rozdrobnienie ogranicza ich konkurencyjność na wspólnym rynku.

Szef EBA odrzuca zarazem argument, że europejskie wymogi kapitałowe są surowsze od amerykańskich. Według obliczeń urzędu jest odwrotnie, nawet po ostatnim złagodzeniu regulacji w USA EBA zamierza określić optymalny poziom kapitału, zwiększając przewidywalność zasad. Szczegółowe propozycje reform Komisja ma przedstawić w pierwszym kwartale 2027 roku.

Witold Gadomski

Witold Gadomski, publicysta ekonomiczny, od ponad 20 lat pracujący w Gazecie Wyborczej. Autor książki o Leszku Balcerowiczu, współautor Kapitalizm. Fakty i iluzje. Od 2020 roku współpracuje z portalem BANK.pl.

Źródło: BANK.pl