Najnowsze wydanie miesięcznika BANK dostępne w sklepach i online Sprawdź szczegóły i zapisz się na prenumeratę roczną -20% 
Polskie firmy prowadzące ekspansję zagraniczną znalazły się w wyjątkowo trudnej sytuacji z powodu geopolitycznych podziałów. Ale tworzący się nowy układ powiązań handlowych stwarza też zupełnie nowe możliwości – twierdzili uczestnicy debaty o konkurencyjności polskich przedsiębiorstw podczas Europejskiego Forum Finansowania Mikro, Małych i Średnich Przedsiębiorców 2025 zorganizowanego przez Związek Banków Polskich.
Forum Finansowania Mikro, Małych i Średnich Przedsiębiorców 2025 organizowane przez Związek Banków Polskich odbywa się w tym roku w szczególnych czasach. Prezes ZBP dr Tadeusz Białek podkreślił znaczenie konstruktywnej współpracy rządu z sektorem bankowym służącej wykorzystaniu potencjału banków do finansowania gospodarki, a zwłaszcza kluczowego dla wzrostu gospodarczego sektora MSP.
Sztuczna inteligencja (AI) składa wielkie obietnice biznesowi. Ale związane są z nią zupełnie nowe obszary ryzyka. Wykorzystanie AI przez banki należy teraz do największych wyzwań technologicznych dla sektora. O długim szeregu korzyści, jakie sztuczna inteligencja może im przynieść oraz o szansach i ryzykach związanych z radykalną zmianą, jaką ze sobą niesie dyskutowali uczestnicy Europejskiego Kongresu Finansowego 2025.
Atlantycki rów staje się coraz głębszy. Zaczyna rozdzielać także regulacje bankowe, które po obu stronach oceanu idą w różne strony. Powstaje w związku z tym nowe ryzyko dla całego globalnego systemu finansowego. Uczestnicy dyskusji podczas czerwcowego Europejskiego Kongresu Finansowego zwracali uwagę, że może ono dotyczyć także polskich banków, pisze Jacek Ramotowski.
– Polscy konsumenci są wciąż w świetnej formie, a spadek stóp procentowych doda im wiatru w żagle. Cykl koniunkturalny w gospodarce się normalizuje i przedsiębiorstwa, które nie będą już korzystać z nadmiaru płynności ani wysokich marż, muszą się szybko dostosować, a banki – bardzo uważnie przyglądać się swoim ekspozycjom. W dalszej perspektywie polskim firmom zagraża utrata rynków eksportowych – mówi nam Wojciech Kembłowski, wiceprezes BNP Paribas Banku Polska odpowiedzialny za obszar ryzyka. Rozmawiał z nim Jacek Ramotowski.
Nowe ryzyka geopolityczne, perspektywy polskiej gospodarki i poszukiwania przez banki odpowiedzi na pytanie, jak ją wspierać, dyskusje, w jaki sposób nakłonić kapitał, by pracował na rzecz społeczeństw, a nie tylko dla prywatnych zysków
– to najważniejsze tematy Europejskiego Kongresu Finansowego.
Zatrudnienie w sektorze bankowym maleje pod wpływem cyfryzacji oraz dążenia do większej efektywności kosztowej. Choć banki spółdzielcze odczuwają podobną presję, dynamika i charakter zachodzących w nich procesów różni się od obserwowanych w bankowości komercyjnej. Jak zatem spółdzielcy powinni kształtować politykę kadrową, aby skutecznie pozyskiwać talenty o odpowiednich kompetencjach, utrzymać relacyjny model działania i jednocześnie nie porzucić swojej misji wspierania inkluzji finansowej?
Czy banki centralne powinny reagować na szoki podażowe? A jeśli tak – to jak? Na te pytania odpowiadają wybitni ekonomiści w esejach zamieszczonych w książce „Jak banki centralne i rządy stabilizują (i destabilizują) gospodarkę”, zaprezentowanej podczas Europejskiego Kongresy Finansowego w Sopocie. Członek Rady Polityki Pieniężnej II kadencji profesor Andrzej Sławiński mówi: powinny reagować szybko. Zasiadający w RPP III kadencji profesor Andrzej Rzońca dodaje: asymetrycznie.
To był ogromny wysiłek i zaangażowanie setek osób z sektora bankowego. Ale indeks POLSTR, który ma zastąpić wskaźnik WIBOR w umowach kredytowych i innych kontraktach już jest. Od 2 czerwca ’25 publikuje go administrator – GPW Benchmark, na swoich stronach internetowych. Związek Banków Polskich apeluje do sektora, żeby dobrze się przygotował do wprowadzania wskaźnika.
Banki spółdzielcze w niewielkim zakresie korzystają z dostępnych baz danych sektora publicznego i prywatnego. Gdyby ich używały w większym stopniu, mogłyby poprawić swoje bezpieczeństwo, lepiej zapobiegać wyłudzeniom, a także lepiej spełniać wymogi nadzorcze i tworzyć mniej rezerw – przekonywali podczas Forum Technologii Bankowości Spółdzielczej przedstawiciele Centrum Procesów Bankowych i Informacji.
Przyspieszenie w pracach nad bezpieczeństwem cyfrowym objęło w tym roku cały polski sektor banków spółdzielczych. Dwa zrzeszenia rozbudowują centra bezpieczeństwa operacyjnego (SOC) wykorzystując najnowsze dostępne technologie. Ale jest jeszcze dużo rozwiązań i obszarów, które czekają na wdrożenie.
Banki spółdzielcze zrobiły poważne postępy, żeby zapewnić sobie i swoim klientom satysfakcjonujący poziom bezpieczeństwa cyfrowego. Wyścig z cybeprzestępcami trwa, a po napaści Rosji na Ukrainę zintensyfikowały się zagrożenia dla polskiego systemu finansowego. Unijne rozporządzenie DORA pomaga – mówili podczas debaty poświęconej cyberbepieczeństwu i ochronie danych w ramach Forum Technologii Bankowości Spółdzielczej przedstawiciele nadzoru i sami bankowcy.
Jeśli Polska nie podejmie teraz adekwatnych działań, to za dwa-trzy lata możemy utknąć w stagnacji gospodarczej przy bardzo wysokim zadłużeniu. Szansą dla polskiej gospodarki jest konsolidacja małych firm, co będzie trudnym wyzwaniem dla biznesu, wysoce kwalifikowane usługi i nowe dziedziny przemysłu. Rządzący muszą mieć jednak plan na kolejne 20 lat i od początku napisać główne, konstytutywne dla życia gospodarczego ustawy, łącznie z ustawami podatkowymi i poddać je wiarygodnym konsultacjom społecznym – mówi Marcin Mrowiec, główny ekonomista Grant Thornton Polska, minister w Gospodarczym Gabinecie Cieni Business Center Club. Rozmawiał z nim Jacek Ramotowski.
Europa powinna wykorzystać obecny polikryzys i okazać siłę. Zwiększyć wydatki na obronę, wzmocnić europejski filar NATO, odbudować konkurencyjność, pokazać pazury w gospodarce, szukać partnerstw z innymi dużymi rynkami i liczącymi się krajami, zwłaszcza z grupy G-20. Musimy dokonać głębokich zmian w funkcjonowaniu Unii Europejskiej, ale bez otwierania tematu nowego traktatu, bo to zbyt ryzykowne. Problem polega na tym, że trzeba to wszystko zrobić szybko, a jesteśmy spóźnieni o dekadę – mówi Małgorzata Bonikowska, prezes Centrum Stosunków Międzynarodowych. Rozmawiał z nią Jacek Ramotowski.
W tym roku bankom będzie bardzo trudno powtórzyć ubiegłoroczne, rekordowe wyniki, przede wszystkim z uwagi na obniżki stóp procentowych, które ujawnią słabości polskich instytucji. Równocześnie narastające ryzyka zaciemniają perspektywę nie tylko zysków, ale i stabilności systemu. Raport „Sytuacja sektora bankowego w IV kwartale 2024 roku”, powstały na zlecenie Programu Analityczno-Badawczego Warszawskiego Instytutu Bankowości, podsumowuje sytuację sektora bankowego po korzystnym 2024 r. i sugeruje, jak można się zmierzyć z narastającymi ryzykami.
Wyzwania dla polskiego sektora bankowego w kontekście aktualnych warunków makroekonomicznych i regulacyjnych – tak brzmiało hasło przewodnie tegorocznej, 31. już edycji Forum Bankowego. Wydarzenie organizowane było pod patronatem polskiej prezydencji w Unii Europejskiej.
Choć większość polskich banków ma strategie zrównoważonego rozwoju, a znaczna część z nich zrobiła naprawdę dużo, by zbudować kompetencje wewnętrzne w tym zakresie i dzielić się nimi z klientami, udział zielonego finansowania w aktywach polskich instytucji pozostaje znikomy. Zapowiadane na poziomie Unii deregulacje zapewne zmienią zasady raportowania ESG,
lecz sektor bankowy powinien kontynuować intensywne prace związane ze strategicznym podejściem do tych zagadnień – wskazuje raport „Zrównoważone finansowanie przez banki”.
Od ESG nie ma odwrotu, choć Komisja Europejska ogłosiła już pakiet Omnibus I, czyli uproszczenia w zakresie raportowania osiąganych przez przedsiębiorstwa celów zrównoważonego rozwoju w ramach dyrektywy CSRD. Zwłaszcza w Polsce, gdzie „zazielenienie” miksu energetycznego przesądzi o konkurencyjności gospodarki. Banki będą być może mniej raportować, ale w większym stopniu powinny finansować „zielone” zmiany, wynika z dyskusji podczas Forum Bankowego.
Regulacje mają dwie twarze. Bankowcy mówią jednym głosem – potrzebujemy ich, bo chronią nasz biznes, a nas przed nami samymi. Ale robią też wielkie zastrzeżenie – pomijając mitręgę i koszty, jaką pociągają za sobą przepisy – niektóre z nich mogą nawet prowadzić do wzrostu ryzyka systemowego zamiast sprzyjać zwiększeniu stabilności. Proponują też wprowadzenie kilku prostych zasad, które tu i teraz ułatwiłyby życie bankom, zastąpiły tony papieru i obniżyły ryzyko. Nadzór zapowiada natomiast swoje plany – usłyszeliśmy podczas Forum Bankowego.
Kredyt konsumencki rośnie, szkodowość jest niewysoka i sytuacja na tym rynku wygląda bardzo obiecująco i perspektywicznie. Bankowcy zastanawiają się jednak na ile dobrą koniunkturę może popsuć transpozycja nowelizacji dyrektywy o kredycie konsumenckim CCD 2. Mają obawy, że nowe przepisy mogą spowodować, że narzędzia cyfrowe, które banki wprowadziły by ułatwić kredytowanie konsumentów trzeba będzie odłożyć do lamusa.
