Europa przyspiesza, ale nie wszędzie
Ożywienie nie ma jednak charakteru równomiernego. Podczas gdy największe gospodarki tradycyjnego rdzenia strefy euro – Niemcy, Francja i Włochy – nadal rozwijają się w tempie bliskim stagnacji, znacznie szybszy wzrost obserwowany jest w części państw Europy Środkowo-Wschodniej, Południowej oraz Północnej. Polska wyróżnia się na tym tle nie tylko wysoką dynamiką w II kwartale, ale również jej stabilnością w kilku kolejnych kwartałach.
Po słabym początku roku Europa ponownie przyspiesza
Najnowsze dane Eurostatu wskazują na wyraźną poprawę koniunktury w II kwartale 2026 r. PKB Unii Europejskiej zwiększył się realnie o 0,5% w stosunku do poprzedniego kwartału, po wzroście o zaledwie 0,1% w I kwartale. W strefie euro, gdzie na początku roku gospodarka pozostawała w stagnacji, wzrost wyniósł 0,4% kw./kw.
Przyspieszenie jest widoczne również w ujęciu rocznym. PKB UE był w II kwartale o 1,2% wyższy niż przed rokiem, wobec wzrostu o 0,8% w I kwartale. W strefie euro dynamika zwiększyła się z 0,5% do 1,0% r/r. Ożywienie gospodarcze w Europie nabrało więc wiosną wyraźniejszego tempa, choć nadal pozostaje umiarkowane.
Rys. 1. Dynamika PKB w UE i strefie euro (%, kw/kw, SCA)
Źródło: opracowanie ZBiA ZBP, dane: Eurostat
Kilka prędkości wzrostu w UE
Średnia unijna ukrywa jednak bardzo duże zróżnicowanie sytuacji poszczególnych gospodarek. Wśród państw, dla których Eurostat dysponuje już szacunkiem za II kwartał, najwyższą kwartalną dynamikę w UE odnotowano w Irlandii – 3,9%, Słowenii – 1,8%, Litwie – 1,7% oraz Szwecji – 1,4%. Polska i Finlandia osiągnęły wzrost po 0,9% kw./kw.
Irlandię należy jednak traktować jako przypadek szczególny. Jej kwartalne rachunki narodowe podlegają bardzo dużym wahaniom związanym m.in. z aktywnością przedsiębiorstw wielonarodowych; Eurostat dodatkowo oznacza obecny szacunek irlandzkiego PKB jako dane wymagające szczególnej ostrożności interpretacyjnej. W II kwartale wzrost o 3,9% nastąpił tam po spadku PKB o 7,0% w I kwartale, a w relacji rocznej gospodarka nadal była mniejsza o 5,6%.
Znacznie bardziej interesująca jest grupa gospodarek, które utrzymują podwyższoną dynamikę bez podobnych jednorazowych wahań. Polska zwiększyła PKB kolejno o 1,1% kw./kw. w III kwartale 2025 r., 1,0% w IV kwartale, 0,6% w I kwartale 2026 r. i 0,9% w II kwartale. W Hiszpanii odpowiednie dynamiki wyniosły 0,6%, 0,8%, 0,6% i 0,7%, a w Portugalii 0,6%, 0,9%, 0,1% i 0,8%. To pozwala odróżnić jednorazowe wysokie odczyty od utrwalonego wyższego tempa wzrostu.
Rys. 2. Mapa ciepła wzrostu PKB w UE
Źródło: opracowanie ZBiA ZBP, dane: Eurostat
Słaby rdzeń europejskiej gospodarki
Najbardziej charakterystyczną cechą obecnego ożywienia pozostaje wciąż słaba kondycja największych gospodarek strefy euro. Niemiecki PKB zwiększył się w II kwartale jedynie o 0,2% kw./kw. i 0,9% r/r. We Francji wzrost wyniósł odpowiednio 0,2% i 0,7%, a we Włoszech 0,2% i 1,0%. Wszystkie trzy gospodarki rozwijały się więc wolniej niż średnia UE.
Na tym tle zdecydowanie wyróżnia się Hiszpania. Jej gospodarka zwiększyła się w II kwartale o 0,7% kw./kw. i 2,7% r/r, utrzymując wysoką dynamikę obserwowaną już w poprzednich kwartałach. Portugalczycy zanotowali wzrost o 0,8% kw./kw. i 2,5% r/r.
Obecne europejskie ożywienie nie jest więc prostą historią powrotu największych gospodarek strefy euro na ścieżkę szybkiego wzrostu. W większym stopniu jest rezultatem bardzo zróżnicowanej dynamiki poszczególnych państw, przy stosunkowo słabym wzroście gospodarczego rdzenia UE.
Polska zdecydowanie powyżej średniej
Z polskiej perspektywy najnowsze dane prezentują się bardzo korzystnie. Realny PKB zwiększył się w II kwartale o 0,9% w stosunku do poprzedniego kwartału i o 3,7% w porównaniu z II kwartałem 2025 r. Tym samym kwartalna dynamika była niemal dwukrotnie wyższa od średniej UE, natomiast dynamika roczna – ponad trzykrotnie wyższa.
Ważniejsze od pojedynczego odczytu jest jednak to, że relatywnie wysokie tempo utrzymuje się od kilku kwartałów. W III kwartale 2025 r. polski PKB wzrósł o 4,1% r/r, w IV kwartale o 3,8%, w I kwartale 2026 r. o 3,5%, a w II kwartale ponownie przyspieszył do 3,7% r/r.
Polska odnotowała trzeci najwyższy wzrost PKB r/r wśród państw UE, dla których Eurostat dysponuje już szacunkiem za II kwartał 2026 r. Nie dla wszystkich państw członkowskich dane są już dostępne, dlatego nie jest możliwe na obecnym etapie stworzenie definitywnego rankingu wszystkich 27 gospodarek.
Rys. 3. Dynamika realnego PKB w II kw. 2026 r. (%, r/r, SCA)
Nowa geografia europejskiego wzrostu?
Dane za II kwartał 2026 r. pokazują, że wzrost w całej UE pozostaje umiarkowany, a największe gospodarki strefy euro nadal rozwijają się powoli. Zmianie ulega jednak geografia wzrostu. Wyższa dynamika wzrostu nie koncentruje się w tradycyjnym gospodarczo rdzeniu Europy. Znacznie szybciej rozwijają się między innymi Polska, Hiszpania, Portugalia, Litwa czy Słowenia, podczas gdy Niemcy, Francja i Włochy pozostają wyraźnie poniżej średniej unijnej.
Polska jest w tej grupie przypadkiem szczególnie interesującym: od III kwartału 2025 r. gospodarka rosła w każdym kwartale o co najmniej 0,6% w stosunku do poprzedniego, a roczna dynamika pozostawała w przedziale 3,5-4,1%. Najnowsze dane potwierdzają więc nie tylko poprawę koniunktury w Europie, lecz także rosnące zróżnicowanie tempa rozwoju poszczególnych części Unii. Z perspektywy Polski jest to obraz korzystny: gospodarka utrzymuje tempo wzrostu zdecydowanie wyższe od średniej UE i większości największych europejskich partnerów gospodarczych.
