Oświadczenie ZBP w związku z publikacją red. S. Jadczaka i K. Wysoty pt. „Jak Zondakrypto pisała ustawę z pomocą bankowców”
Immanentną częścią tej uchwały, o czym informowaliśmy redaktora Jadczaka, było bowiem ustalenie i uiszczenie składki członkowskiej, co nie zostało zrealizowane, tym samym BB Trade Estonia nigdy nie uzyskała statusu członka wspierającego Komitetu Cyberbezpieczeństwa. Treść uchwały została redaktorom udostępniona, jednak w artykule powołano się jedynie na pierwszą część tej uchwały, abstrahując zupełnie od treści dotyczącej ustalenia wysokości składki.
Okoliczności sprawy staraliśmy się redaktorowi Jadczakowi precyzyjnie wyjaśnić, udostępniliśmy dokumenty, udzielaliśmy wyjaśnień w trakcie osobistego spotkania, a dodatkowo odpowiedzi na piśmie.
Z przykrością stwierdzamy, że wyjaśnienia ZBP najwyraźniej nie były zbieżne z tezą postawioną przez redaktorów i tym samym nie znalazły się bezpośrednio w tekście. Na stronie głównej zestawiono natomiast Prezesa Związku i Przemysława Krala (którzy w rzeczywistości nigdy się nie wiedzieli ani ze sobą nie rozmawiali), próbując forsować tezę, jak to bankowcy pisali ustawę o kryptowalutach, co jest oczywistą manipulacją.
Związek Banków Polskich uczestniczył w konsultacjach projektu ustawy o rynku kryptoaktywów, posiadając mandat na podstawie ustawy o izbach gospodarczych. Od 35 lat bierzemy aktywny udział w procesie legislacyjnym. Zgłaszaliśmy szereg uwag do tej ustawy, po konsultacjach z działającymi przy ZBP radami i komitetami.
Jest to standardowa procedura, która umożliwia kompleksową analizę i ocenę zagadnień objętych projektowanymi regulacjami. Analiza uwag wszystkich podmiotów uczestniczących w procesie konsultacji publicznych, dostępnych na stronach Rządowego Centrum Legislacji wskazuje, że uwagi zgłoszone przez ZBP były w wielu obszarach zbieżne z uwagami innych podmiotów, w tym również organów administracji publicznej.
Zwracamy uwagę, że podczas posiedzenia Parlamentarnego Zespołu ds. Wolnego Rynku w dniu 29.10.2024 r. poświęconego barierom na rynku finansowym dyrektor Zespołu Systemów Płatniczych i Bankowości Elektronicznej ZBP podkreślał, że rynek bankowy jest zbyt odpowiedzialny, aby móc pozwolić sobie na pomijanie aspektów związanych z bezpieczeństwem i cyberbezpieczeństwem.
Wskazał, że sektor bankowy musi starannie analizować procedury w zakresie KYC (Know Your Client) i AML (Anti Money Laundering), a banki nie będą otwierać i prowadzić rachunków dla podmiotów budzących jakiekolwiek wątpliwości w tym zakresie. Wyraźnie zaznaczył także, że nawet jeśli procedury licencyjne i dostępowe w polskim systemie finansowym mogą wydawać się zbyt skomplikowane i długotrwałe, to nadzór ostrożnościowy jest zbyt istotny, aby móc pozwolić sobie na jakiekolwiek ustępstwa.
W odpowiedzi na tę wypowiedź Przewodniczący Zespołu Przemysław Wipler publicznie oskarżył środowisko bankowe o blokowanie działalności giełd kryptowalut, sugerując, że to banki przyczyniły się do przeniesienia działalności Zondakrypto poza Polskę.
Zarzucił bankom działania polegające na eliminacji konkurencji innych podmiotów, w tym kantorów i giełd kryptowalut, zaś w odniesieniu do przedstawiciela ZBP zasugerował, że nieprzypadkowo wypowiadał się on w bloku dedykowanym rządowi, a nie stronie społecznej, gdyż sektor bankowy stoi po stronie rządu.
Związek Banków Polskich konsekwentnie stoi na stanowisku, że świadczenie usług związanych z kryptowalutami powinno podlegać szczególnym regulacjom, mającym na celu zapewnienie zarówno równowagi konkurowania, jak też bezpieczeństwa osób powierzających swoje środki giełdom kryptowalut.
Wyrazem tego są stanowiska kierowane przez ZBP do projektu ustawy o rynku kryptowalut, m.in. pismo z dnia 31 lipca 2025 r. do przewodniczącego sejmowej Komisji Finansów Publicznych Janusza Cichonia, w którym podkreślono, że sektor bankowy w pełni rozumie intencję regulatora i potrzebę wprowadzenia odpowiednich ram regulujących ten obszar, mających na celu przede wszystkim wsparcie innowacji, uczciwej konkurencji, przy jednoczesnym zapewnieniu wysokiego poziomu ochrony posiadaczy detalicznych i integralności rynku kryptoaktywów.
W obliczu pojawiających się w przestrzeni publicznej sygnałów o możliwości zawetowania tej ustawy przez Prezydenta, w dniu 12 listopada 2025 r. zwróciliśmy się z apelem do Prezydenta Karola Nawrockiego o podpisanie ustawy o rynku kryptoaktywów. W korespondencji ZBP zwracał uwagę, że „jak najszybsze wejście w życie krajowych przepisów regulujących rynek kryptoaktywów (…) leży w interesie nie tylko sektora bankowego i krajowego rynku finansowego (…), ale w szczególności leży w interesie wszystkich polskich obywateli padających ofiarą oszukańczych inwestycji, których przedmiotem są kryptoaktywa.
Mając powyższe na uwadze, należy uznać, że treść publikacji ma charakter niepełny, wybiórczy i nacechowany subiektywnie.
Autorzy artykułu nie uwzględnili pełnego kontekstu sytuacji, całości działań Związku Banków Polskich w obszarze regulacji rynku kryptoaktywów.
Zachęcamy do analizy pełnych informacji i działań realizowanych przez Związek Banków Polskich w tej sprawie.