EBC sprawdził kto i jak korzysta z kryptowalut
Rosnąca popularność kryptowalut budzi wiele pytań zarówno wśród ekonomistów, jak i decydentów politycznych. Jedno z najważniejszych dotyczy tego, dlaczego tak wiele osób posiada kryptowaluty, ale rzadko używa ich do codziennych płatności.

Odpowiedzi na to pytanie dostarcza nowe badanie przygotowane przez Alejandro Zamorę-Péreza dla Europejskiego Banku Centralnego.
Badanie opiera się na ankiecie przeprowadzonej w 2022 roku wśród ponad 39 tysięcy dorosłych mieszkańców 17 krajów strefy euro.
Analiza danych pokazuje, że osoby posiadające kryptowaluty i osoby faktycznie używające ich do płatności to dwie wyraźnie różne grupy użytkowników.
Na fot. powyżej Alejandro Zamora-Pérez. Źródło/autor: Maria Rita Quitadamo/ECB
Profile amatorów kryptowalut
Typowy posiadacz kryptowalut to osoba młodsza od przeciętnego mieszkańca Europy, częściej mężczyzna, zwykle lepiej wykształcony i bardziej aktywny finansowo. Wiele z tych osób traktuje kryptowaluty przede wszystkim jako inwestycję.
Cechuje ich jednocześnie ciekawa kombinacja preferencji: z jednej strony doceniają szybkość i wygodę płatności cyfrowych, takich jak karty płatnicze, z drugiej – przywiązują dużą wagę do prywatności, jaką daje gotówka.
Znacznie mniejsza grupa użytkowników faktycznie płaci kryptowalutami. Według badania stanowi ona mniej niż 1,5% populacji. Osoby te mają zupełnie inny profil niż przeciętni posiadacze kryptowalut.
Kierują się przede wszystkim cechami charakterystycznymi dla gotówki – prywatnością, prostotą użycia oraz niezależnością od instytucji finansowych. W praktyce oznacza to, że kryptowaluty są dla nich próbą stworzenia cyfrowego odpowiednika tradycyjnej gotówki.
Czytaj także: EBA, ESMA i EIOPA z publicznym ostrzeżeniem konsumentów inwestujących w kryptoaktywa
Na kryzysy lepsza gotówka
Badanie analizuje również relację między kryptowalutami a tradycyjnymi pieniędzmi emitowanymi przez bank centralny. W normalnych warunkach oba aktywa mogą współistnieć w portfelach gospodarstw domowych. Co ciekawe, osoby posiadające kryptowaluty częściej niż inni przechowują także zapas gotówki w domu.
Sytuacja zmienia się jednak w momentach kryzysu. Analiza wykorzystująca dane z okresu pandemii COVID-19 pokazuje, że gdy ludzie zwiększają swoje rezerwy gotówki z powodu niepewności gospodarczej, są jednocześnie mniej skłonni do posiadania kryptowalut. Innymi słowy, w czasach stresu finansowego gospodarstwa domowe „uciekają” w stronę bezpieczniejszego aktywa, jakim jest gotówka emitowana przez bank centralny.
Wyniki te mają istotne znaczenie dla polityki gospodarczej. Po pierwsze, pokazują, że kryptowaluty pełnią dziś głównie funkcję spekulacyjnego aktywa inwestycyjnego, a nie powszechnego środka płatniczego. Po drugie, podkreślają trwałą rolę gotówki w systemie finansowym, zwłaszcza w czasach kryzysu.
Badanie sugeruje także wskazówki dla projektowania przyszłego cyfrowego euro. Jeśli banki centralne chcą, aby cyfrowa waluta była używana do płatności, powinna ona oferować cechy cenione przez użytkowników gotówki – przede wszystkim prywatność, prostotę obsługi i odporność na zakłócenia systemów finansowych.
