Fundusze poręczeń kredytowych: Mnożnik kredytów made in Europe

Udostępnij Ikona facebook Ikona LinkedIn Ikona twitter

nbs.2014.12.foto.026.400xMnożnik kredytów, czyli wskaźnik wartości aktywnych gwarancji do posiadanych kapitałów w funduszach poręczeniowych jest w Polsce bardzo niski, co powoduje, że zasadność istnienia systemu w obecnym kształcie stoi pod wielkim znakiem zapytania - wynika z raportu sporządzonego na zlecenie Związku Banków Polskich przez PAG Uniconsult.

Mnożnik kredytów w większości krajów europejskich jest wielokrotnie większy, a działalność funduszy poręczeń ma sens, gdy są one w stanie efektywnie podejmować relatywnie wysokie ryzyko i jednocześnie je zdywersyfikować, dzięki efektywnemu użyciu reporęczeń – wskazuje raport PAG Uniconsult. w opinii ekspertów rozdrobnienie na kilkadziesiąt funduszy regionalnych i lokalnych jest zbyt kosztowne i nieefektywne. Należy wyznaczyć jedną instytucję publiczną (w randze ministra) do pełnienia roli koordynatora. Obecnie w sposób fragmentaryczny zajmuje się systemem ponad 20 instytucji (3 resorty, 1 bank, 2 agencje, 16 zarządów województw). Funkcje krajowej agencji poręczeniowo-gwarancyjnej powinien pełnić Bank Gospodarstwa Krajowego lub spółka celowa z udziałem BGK i samorządów wojewódzkich.

Jak to robią inni?

W Unii Europejskiej fundusze poręczeń kredytowych służą ułatwianiu dostępu do finansowania zwrotnego, z reguły są prowadzone przez instytucje publiczne i finansowane ze środków budżetowych. Niekiedy też instytucje te uczestniczą w podziale ryzyka poprzez zapewnienie tzw. regwarancji, czyli zobowiązania do pokrycia określonej części wypłaconych poręczeń. W wielu krajach UE istnieją jednakże fundusze o charakterze prywatnym na ogół mające quasi-spółdzielczy charakter m.in. we Włoszech, Hiszpanii, Portugalii i Francji. Tego typu fundusze na ogół korzystają ze wsparcia publicznego, najczęściej w postaci regwarancji.

Standardowo fundusze oferują zabezpieczenie do 80 proc. wartości udzielonego kredytu lub pożyczki, w zamian żądając tylko symbolicznego zabezpieczenia, jakim jest weksel. Przedsiębiorca musi jednak być wiarygodny, dlatego dość powszechna jest podwójna analiza klienta – dokonywana zarówno przez bank (ew. fundusz pożyczkowy), jak i przez sam fundusz poręczeniowy. Od tej zasady istnieją liczne wyjątki, a pełna analiza wniosku kredytowego jest stosowana tylko w przypadku największych wartościowo transakcji i/lub najbardziej ryzykownych klientów. Coraz częściej jednak dla wybranych kategorii klientów i/lub kredytów stosuje się procedury uproszczone.

Inną, bardziej tradycyjną formułą, w Polsce realizowaną w BGK poprzez tzw. gwarancje de minimis, są tzw. poręczenia portfelowe. W modelu tym fundusz zabezpiecza portfel kredytów o określonych parametrach (np. dla mikro i małych firm, w wysokości do 1 mln zł i o zapadalności do 5 lat). w żaden sposób nie bada wiarygodności i wyników przedsiębiorstw, aczkolwiek może postawić dość precyzyjne wymogi. Kwalifikacji do portfela dokonuje bank, zaś instytucja poręczająca nie ma kontroli nad wyborem. Weryfikacja jest realizowana ex post, w momencie ewentualnego wystąpienia banku o wypłatę poręczenia. Do zalet schematów portfelowych należy zaliczyć dość niskie koszty administracyjne, szybkość transakcji i możliwość budowania portfeli o znaczącej wartości. Wadą jest wyższa na ogół szkodowość i brak możliwości poręczania transakcji z udziałem bardziej ryzykownych klientów.

Niemcy: banki non for profit

Niemiecki system gwarancyjny został zbudowany z udziałem landowych banków gwarancyjnych, federalnego banku publicznego (KfW) i Związku Banków Gwarancyjnych przy ścisłej współpracy z izbami gospodarczy mi (IHK). Banki działające non for profit, zostały utworzone przez poszczególne landy w latach 50. XX w., głównie w oparciu o środki tzw. planu Marshalla. W większości landów funkcjonuje tylko jeden bank gwarancyjny, co ważne bez wpływu na zarządzanie nim ze strony państwa czy landu. Przykład niemiecki dowodzi, że ...

Artykuł jest płatny. Aby uzyskać dostęp można:

  • zalogować się na swoje konto, jeśli wcześniej dokonano zakupu (w tym prenumeraty),
  • wykupić dostęp do pojedynczego artykułu: SMS, cena 5 zł netto (6,15 zł brutto) - kup artykuł
  • wykupić dostęp do całego wydania pisma, w którym jest ten artykuł: SMS, cena 19 zł netto (23,37 zł brutto) - kup całe wydanie,
  • zaprenumerować pismo, aby uzyskać dostęp do wydań bieżących i wszystkich archiwalnych: wejdź na aleBank.pl/sklep.

Uwaga:

  • zalogowanym użytkownikom, podczas wpisywania kodu, zakup zostanie przypisany i zapamiętany do wykorzystania w przyszłości,
  • wpisanie kodu bez zalogowania spowoduje przyznanie uprawnień dostępu do artykułu/wydania na 24 godziny (lub krócej w przypadku wyczyszczenia plików Cookies).

Komunikat dla uczestników Programu Wiedza online:

  • bezpłatny dostęp do artykułu wymaga zalogowania się na konto typu BANKOWIEC, STUDENT lub NAUCZYCIEL AKADEMICKI